بسمه تعالی

برنامه رشته فقه خانواده

 

الف. دروس پیشنیاز فقه خانواده

 

ردیف عنوان درس تعداد واحد
1 مقدمه علم حقوق 2
2 فلسفه حقوق 2
3 نظام خانواده در اسلام 4
4 حقوق خانواده ج.ا. ایران1 2
5 حقوق خانواده ج.ا. ایران2 2
6 آئین دادرسی خانواده 1
7 حقوق عمومی و خانواده 2
8 روان‌شناسی خانواده 2
9 جامعه‌شناسی خانواده 2
10 حقوق تطبیقی خانواده 2
11 فمینیسم و خانواده 2
12 زن و خانواده در اسناد بین المللی 2
13 آیات الاحکام خانواده 4
جمع 29

ب: ابواب فقهی که مباحث اصلی آن، همراه با مسائل مستحدثه به صورت دروس خارج هر روزه به مدت چهار سال با روش اجتهادی تدریس می شود:

 

ردیف عنوان درس
1

فقه العقود

از آنجا که اصل فقه خانواده نکاح است و نکاح یکی از مصادیق عقد است، این درس با هدف تقویت توان اجتهادی طلاب در فقه معاملات و نیز بررسی مسائل مرتبط با معاملات در فقه خانواده ارائه می گردد :

حق و تکلیف، جواز و لزوم عقد، معاطات، کیفیت و شرایط انعقاد عقود و شرایط متعاقدین، انحلال عقد

2

کتاب النکاح

الف: مسائل مربوط به احکام و شرایط تشکیل خانواده

احکام و شرايط تشكيل خانواده: احكام الخطبة، ولايت، عقد و شرايط، مهريه موانع تشكيل خانواده. نسب (اقسام نسب، راه‌های اثبات نسب مشروع، اقرار به نسب و آثار آن، نفی نسب، نفی ولد،) مصاهره و لواحق، رضاع، كفر، عیوب، ارتباط نامشروع مانند زنا و نکاح محرّم

ب: آثار نکاح

مديريت خانواده، نفقه و توارث احکام الاولاد ، اشتغال زوجه، قسم، حق حبس ، خروج از منزل، وظایف مالی خانواده، حجر، امور حسبیه، حقوق و تکالیف زن و شوهر، ایلاء نشوز و تمکین    

3

کتاب الطلاق

ناسازگاری، طلاق، فسخ و موجبات آن (مانند وجود عیوبی مشخص در زن و مرد)، تدلیس، بذل مدت انحلال قهري: رضاع طاري، ارتداد، لعان، ظهار، خلع و.....

4

ابواب فقه الاولاد:

نسب رضاع-   حضانت ، ولایت و قیمومیت اقسام ولایت بر صغار یا مراتب ولایت(ولایت اب، جد ابی، وصی، ضامن جریر، و حاکم شرع یا وکیل او، ولایت قهری

ابواب فقه النفقات:

در این قسمت وظایف شوهر و پدر در مورد نفقه زن و فرزند و شرایط و مستقطات آن مورد بحث قرار می گیرد.

5

فقه روابط زن و مرد در بیرون خانواده

احکام نگاه زن به مرد و مرد به زن احکام تماس زن با مرد- احکام پوشش زن و مرد و..

            

6

قواعد فقهی (اصول و قواعد حاکم بر خانواده)

قواعدعامه: - المومنون عند شروطهم - لاضرر . - عسر و حرج - ولايت حاكم بر ممتنع، - غرور، - الزام،

اصول حاكم بر شكل‌گیري خانواده: - اصول آزادي ، - مساوات   - وحدت،  

اصول حاکم بر مدیریت و اقتصاد خانواده: - اصل قوامیت (رياست مرد). - معروف. - مودت و رحمت. - شفقت. استقلال اموال زوجين ، - لا ربا بین الولد و الوالد

اصول حاكم بر حقوق خانواده : - عدالت. - تقدم اخلاق بر حقوق و - خصوصي بودن حقوق خانواده، - رضاع،   فراش، - رجوع،


ج: مسائل مستحدثه خانواده که به صورت پژوهشی و یا سمیناری در دورۀ عالی پژوهشی به مدت دو سال تحت نظر اساتید برجسته و صاحب نظر ارائه می گردد.

از قبیل:

عده زنان نابارور، تغییر جنسیت، بانک شیر، پیشگیری،

سقط جنین، تلقیح مصنوعی، برداشتن رحم ،

رحم اجاره­اي، اهداي جنين، سلولهای بنیادی،

شبیه سازی و ...

این مباحث به صورت کاملاً پژوهشی و موضوع‌محور ارائه می‌شود؛ یعنی به جای طرح مباحث به ترتیب مطرح‌شده در کتب فقهی، محورِ دروس و پژوهش‌ها، موضوعات کلیدی و مورد ابتلائی خواهد بود که از سوی گروه تخصصی اعلام شده است. طلاب و فضلای دوره، نخست با هدایت اساتید مبرّز، کار پژوهشی عالمانه را روی این موضوعات انجام می‌دهند و پس از آن، به بررسی و نقد آن در جلسات مشترک گروه پرداخته می‌شود. پژوهش‌ انجام‌شده باید به گونه‌ای باشد که بتواند در نهایت به عنوان مقاله پژوهشی و یا منبع درسی، مورد استناد و استفاده قرار گیرد.